Αν δεν παρακολουθήσει κάποιος τον τρόπο που οι προφορικές μαρτυρίες ανθρώπων γίνονται βιβλίο,

δεν θα μπορέσει να καταλάβει αμέσως πόσο όμορφο είναι το συναίσθημα να μοιράζεσαι με άλλους τις ιστορίες του τόπου σου που ξέρεις ή άκουσες. Πόσα άγνωστα μικρά και μεγάλα εμφανίζονται από το «σκονισμένο συρτάρι των αναμνήσεων» και ζωντανεύουν… Διαβάστε παρακάτω και είμαστε σίγουροι ότι θα σας δούμε κοντά μας στην καταγραφή που έχει ήδη ξεκινήσει ο Οργανισμός Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Πολιτισμού και Αθλητισμού του Δήμου Φιλοθέης – Ψυχικού (ΟΚΑΠΑ).

 

211

 

Στο μεγάλο τραπέζι στο «Κέντρο Εικαστικών Τεχνών Γ. Καρύδης» κάθονται περίπου 10 άτομα, όλοι δημότες του δήμου μας και δείχνουν να συζητούν. Συντονίστρια η πρόεδρος του ΟΚΑΠΑ, Νέλλη Λάβδα, ακούει προσεκτικά και παρεμβαίνει ελάχιστα, αφήνοντας τις ιστορίες που ξετυλίγονται να ρέουν αβίαστα. Η κυρία που μιλάει εκείνη την ώρα, έχει ξεκινήσει να διηγείται μια ιστορία … «Για τον γαλατά που μοίραζε – τότε – το γάλα αλλά είχε και γιαούρτια που αγοράζαμε στο σπίτι…». Λίγο μετά, η συζήτηση μετατρέπεται – επίσης αβίαστα – σε ένα Κοινωνικό σχόλιο και ακούμε για τις αλλαγές που άρχισαν να γίνονται ορατές την 10ετία του ΄90 αλλά και του 2000, με νέους δημότες να έρχονται στο Ψυχικό και την Φιλοθέη, εμφανέστατα τέκνα της ξαφνικής ευμάρειας που χαρακτήριζε τότε την Ελλάδα. Ιστορίες, αναμνήσεις και σχόλια που είναι αδύνατον να βρεί κανείς αλλού. Γιατί αυτή είναι η γοητεία της προφορικής μαρτυρίας. Ο γαλατάς της προηγούμενης ιστορίας, αν δεν αναφερόταν… Θα ήταν σαν να μην είχε υπάρξει ποτέ. Όμως τώρα, τα «ανύπαρκτα» γίνονται υπαρκτά και θα οδηγηθούν σε μια έκδοση που όμοιά της δεν έχει υπάρξει ποτέ.

 

219

 

Βλέπετε, το Ψυχικό, το Νέο Ψυχικό και η Φιλοθέη, είναι προάστια που δημιουργήθηκαν στις αρχές του 20ού αιώνα και η πορεία τους στο χρόνο συμπλέει και επηρεάζεται άμεσα από τον ιστορία της Ελλάδας από τότε μέχρι και σήμερα. Πόσοι όμως από εμάς γνωρίζουν αυτή την ιστορία απ’ την αρχή της; Ελάχιστοι ! Και αυτοί ίσως αποσπασματικά, καθώς οι πρώτοι οικιστές έχουν από καιρό φύγει από την ζωή και αυτοί που ανήκουν στην αμέσως επόμενη γενιά, όσα  γνωρίζουν τα έμαθαν  μέσα από τις διηγήσεις των προγόνων τους.

 

220

 

Όσον αφορά στα χρόνια που ακολούθησαν, οι μνήμες είναι ακόμα ζωντανές, όμως για πόσο θα είναι ακόμα; Σήμερα, μπορεί να βοηθάει η σύγχρονη τεχνολογία, αλλά video, ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές, ηλεκτρονικοί υπολογιστές και κινητά τηλέφωνα, αποθανατίζουν γρήγορα και εύκολα τη στιγμή, όμως δεν αρκούν. Κι αυτό έχει γίνει απόλυτα κατανοητό, καθώς η δημιουργία οργανωμένων αρχείων δεν ήταν μέχρι και πριν από λίγα χρόνια μέσα στις προτεραιότητές των διοικήσεων αλλά και των απλών πολιτών.

Έτσι είναι πάρα πολλά αυτά που δεν γνωρίζουμε ούτε καν ως άκουσμα. Είναι πάρα πολλά αυτά που έχουν να μας διηγηθούν οι παλιές φωτογραφίες που «αργοσβήσουν» ξεχασμένες σε παλιά οικογενειακά άλμπουμ ή –το χειρότερο- καταχωνιασμένες στην άκρη κάποιου συρταριού μπερδεμένες με άλλα παλιά και αχρείαστα –κατά τη γνώμη των κατόχων τους – έγγραφα. Κι έτσι η πληροφορία παραμένει στην αφάνεια.

Μπροστά λοιπόν στον κίνδυνο όλες αυτές οι εξαιρετικής σημασίας πληροφορίες να χαθούν, ο Οργανισμός Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Πολιτισμού και Αθλητισμού του Δήμου Φιλοθέης – Ψυχικού (ΟΚΑΠΑ) και η MONUMENTA (ΑMKE για την προστασία της φυσικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς Ελλάδας και Κύπρου)  έχουν ξεκινήσει εδώ και λίγο καιρό την συλλογή μαρτυριών, μέσω συναντήσεων και συνεντεύξεων με νεότερους και παλαιότερους κατοίκους. Στη διάρκεια αυτών των συναντήσεων, θα μοιραστείτε με τους υπεύθυνους του προγράμματος  αναμνήσεις από τη ζωή σας, εμπειρίες και γνώσεις από το παρελθόν, συμβάλλοντας έτσι ο καθένας με τη μαρτυρία του στη δημιουργία ενός αποθετηρίου πληροφοριών που θα βοηθήσει στην έρευνα και την ανασύσταση του παρελθόντος της πόλης μας.

Είναι μια διαδικασία που θα πάρει χρόνο, είναι όμως απαραίτητο να γίνει για να κρατήσουμε ζωντανή την ιστορική μνήμη των αγαπημένων προαστίων μας  του Ψυχικού, του Νέου Ψυχικού και της Φιλοθέης. 

Η πρώτη συνάντηση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη στις 20 Φεβρουαρίου στο Κέντρο Εικαστικών Τεχνών ”Γεώργιος Καρύδης” (Αριάδνης 13 & Νιόβης, Φιλοθέη) και ακολούθησε η δεύτερη στις 6 Μαρτίου.

Ελάτε λοιπόν να βοηθήσουμε όλοι σε αυτή την τιτάνια προσπάθεια, καταθέτοντας τις γνώσεις και τις αναμνήσεις μας αλλά και το ξεχασμένο φωτογραφικό υλικό,  από τον τόπο που γεννηθήκαμε και μεγαλώσαμε, κληροδοτώντας  στις επόμενες γενιές με την πολύτιμη γνώση για το παρελθόν μας. Και να γνωρίζουμε από πού προερχόμαστε, για να ξέρουμε και πού πάμε….

Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνήσουν  με την κυρία Πένυ Μπαλάσκα (ΟΚΑΠΑ, τηλ. 210 6834550) και την κυρία Ειρήνη Γρατσία  (MONUMENTA, τηλ. 6973308857)